WZAJEMNA POMOC - IV EQUAL (Uwaga to jest tylko ramka! Skocz do strony głównej!)

PROJEKT IV EQUAL

PROJEKT REALIZOWANY PRZY UDZIALE ŚRODKÓW EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO

W RAMACH INICJATYWY WSPÓLNOTOWEJ EQUAL

Krakowska Inicjatywa na Rzecz Gospodarki Społecznej – COGITO

Projekt „Krakowska Inicjatywa na Rzecz Gospodarki Społecznej – COGITO” realizowany jest przez dziewięć instytucji reprezentujących trzy sektory (instytucje publiczne, biznes oraz trzeci sektor). Stworzyły one Partnerstwo na Rzecz Rozwoju, które ma na celu wypracowanie i testowanie mechanizmu tworzenia oraz promocji przedsiębiorstw społecznych jako metody integracji społeczno-zawodowej stosowanej w ramach gospodarki społecznej oraz model instytucji doradczej. Takie działania są niezbędne w związku ze znikomą liczbą przedsiębiorstw, które zajmowałyby się zatrudnianiem osób bezrobotnych z powodu chorób psychicznych oraz osób, u których wystąpiły psychiczne konsekwencje długotrwałego bezrobocia.

Przedsiębiorstwo społeczne jest jednostką gospodarczą, stworzoną w celu zapewnienia pracy osobom bezrobotnym, w tym również osobom chorującym
i niepełnosprawnym psychicznie. Takie przedsiębiorstwo ma charakter społeczny, prowadzi działalność gospodarczą, a jednocześnie respektuje specyficzne potrzeby zatrudnionych osób. Nadrzędnym celem przedsiębiorstwa jest włączenie do życia społecznego osób niepełnosprawnych lub mających znaczne trudności w funkcjonowaniu na rynku pracy.
Podstawowa różnica pomiędzy przedsiębiorstwami społecznymi a innymi podmiotami gospodarczymi polega na tym, że ich zysk finansowy przeznaczony jest na działalność społeczną, a nie jest zyskiem właścicieli. Inną cechą charakterystyczną jest liczba zatrudnionych w firmie osób niepełnosprawnych, które stanowią średnio 30-60% wszystkich pracowników. Pensje zatrudnionych osób wypłacane są zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Zadaniem przedsiębiorstw społecznych jest integracja osób pracujących odpłatnie oraz wolontariuszy, działalność rehabilitacyjna i szkoleniowa oraz inne inicjatywy, które nie mają charakteru gospodarczego, a ich celem jest pomoc i wsparcie osób niepełnosprawnych. Te środowiskowe inicjatywy pracy definiowane są jako „społeczne przedsięwzięcia” lub „projekty” – w odróżnieniu od firm otwartego rynku pracy, które nastawione są wyłącznie na działalność gospodarczą. Przedsięwzięciem społecznym może być każda działalność gospodarcza, której głównym celem jest propagowanie ekonomicznej i społecznej integracji ludzi niepełnosprawnych. Funkcjonowanie projektów pracy polega w głównej mierze na świadczeniu różnorodnych, uzupełniających się usług rehabilitacyjnych i społecznych na rzecz uczestników projektu oraz na produkowaniu towarów lub sprzedaży usług, których cena nie musi być podyktowana warunkami rynku. Jednakże warunkiem koniecznym jest wypracowanie dochodu potrzebnego do opłacenia kosztów bieżącej działalności firmy.
Przedsiębiorstwo społeczne tworzy nową kulturę rehabilitacyjnej organizacji, która kładzie nacisk na potrzeby konsumenta oraz profesjonalizm usług. Tak kreowana rzeczywistość ma spowodować zmianę w poglądach ludzi na osoby chorujące psychicznie i ich zdolność do pracy. Głównym obszarem aktywności inicjatorów projektu jest rozwój modelowych przedsiębiorstw społecznych tworzących miejsca zatrudnienia dla osób chorujących psychicznie oraz modelowych instytucji doradztwa i konsultacji dla przedsiębiorstw społecznych, jak również organizowanie programów szkoleniowych dla osób z grupy docelowej i programów na rzecz edukacji społecznej.
Niestety czynnikiem ograniczającym realizację założeń jest bardzo wyraźny wpływ stereotypu na postawy potencjalnych pracodawców. Myśląc o osobach chorujących psychicznie pracodawcy wykazują uprzedzenia, które mają większe znaczenie przy wyborze potencjalnego pracownika niż jego rzeczywiste kwalifikacje. Pracodawcy wiążą zatrudnianie osób chorujących psychicznie z koniecznością przeprowadzenia dużych zmian w firmie oraz obawiają się, że w przypadku ewentualnych problemów pozostaną bez specjalistycznej pomocy. Nic zatem dziwnego, że większość z nich na pytanie o możliwość zatrudnienia osób niepełnosprawnych o różnych rodzajach niepełnosprawności na jakimkolwiek stanowisku w ich firmie odpowiada negatywnie, przy czym osoby chore psychicznie znajdują się na jednym z ostatnich miejsc listy potencjalnych pracowników.

Obecna sytuacja na rynku pracy w Polsce wymaga przede wszystkim kontynuacji zdecydowanych, strukturalnych reform oraz przemyślanych i stabilnych działań w zakresie edukacji (rehabilitacja, kursy, szkolenia). Wskazane jest prowadzenie aktywnej polityki społecznej i polityki rynku pracy.
Rozwój współpracy pomiędzy różnymi środowiskami, działającymi na rzecz wzrostu potencjału gospodarki społecznej ma duże znaczenie dla obecnych oraz przyszłych uczestników działań. W ramach projektu przygotowane zostaną badania oraz analizy wykorzystania możliwości współpracy, a w konsekwencji opracowane zostaną rozwiązania modelowe partnerstwa publiczno-prywatnego dla potrzeb gospodarki społecznej.

Wypracowane zostaną także rozwiązania na poziomie europejskim poprzez wymianę doświadczeń oraz współpracę ponadnarodową. Zostały już zawarte umowy AQUA i SEEN.

Celem współpracy ponadnarodowej w ramach umowy AQUA jest zwiększanie szans osób chorujących psychicznie na zatrudnienie w przedsiębiorstwach funkcjonujących w ramach gospodarki społecznej. W ramach umowy opracowane będą strategie i metody szkoleniowe zogniskowane na trzech grupach osób:

chorujących psychicznie oraz trenerach pracy – pracujących bezpośrednio
z chorującymi psychicznie w roli terapeutów zajęciowych, „terapeutów pracą” lub asystentów osób niepełnosprawnych,
stanowiących otoczenie rynku pracy - grupy społeczne, które w ostatnich latach zwiększyły swój dystans społeczny wobec osób chorujących psychicznie (przede wszystkim młodzież studencka oraz pracodawcy małych i średnich przedsiębiorstw działających na wolnym rynku),
odpowiedzialnych za realizację polityki społecznej i zdrowotnej.

Natomiast celami współpracy w ramach umowy SEEN są:

opracowywanie nowych produktów i instrumentów finansowych służących polepszeniu stabilności funkcjonowania przedsiębiorstw społecznych,
promocja usług dostarczanych przez przedsiębiorstwa społeczne,
rozwój i promocja społecznej wartości dodanej jako miary i narzędzia dla pokazania pozytywnego wpływu jaki przedsiębiorstwa społeczne mają na otaczające je społeczności,
przekazywanie wiedzy i doświadczenia w trakcie spotkań i wizyt studyjnych,
rozpowszechnianie rezultatów projektów wśród instytucji o charakterze lokalnym, regionalnym, narodowym i międzynarodowym,
monitoring i ewaluacja jakości oraz efektywności prowadzonych prac.

W ramach projektu, Stowarzyszenie “Wzajemna Pomoc”
realizować będzie następujące zadania:

utworzenie firmy społecznej “Jaskółeczka” - nazwa wybrana przez beneficjentów ostatecznych,
modelowy Klub Integracji Społecznej dla rodzin i osób chorujących psychicznie,
udział w pracach partnerstwa ponadnarodowego AQUA.

W ramach zadania utworzenia, uruchomienia i działalności firmy społecznej “Jaskółeczka“ realizowane będą następujące podzadania:

badanie uwarunkowań rynkowych, w tym zapotrzebowania na produkty i usługi,
opracowanie biznes planu,
opracowanie niezbędnej dokumentacji założycielskiej, remontowo-budowlanej i regulacji funkcjonowania firmy społecznej,
rejestracja,
wynajem, adaptacja i wyposażenie lokalu,
zatrudnienie i przeszkolenie pracowników,
akcja promocyjna związana z uruchomieniem działalności firmy,
koordynacja prac, nadzór nad działalnością oraz wsparcie ostatecznych beneficjentów zatrudnionych w firmie.

W celu zapewnienia kadry dla tworzonej firmy społecznej, rekrutowanej wśród osób chorujących psychicznie, zostanie przeprowadzone szkolenie zawodowe według przygotowanego programu.

Program i realizacja szkolenia zawodowego obejmuje:

przygotowanie programu zajęć teoretycznych i ćwiczeń z zakresu zawodu kucharz-kelner,
opracowanie zasad rekrutacji uczestników szkolenia oraz przeprowadzenie samej rekrutacji,
przygotowanie miejsc wizyt studyjnych, praktyk i staży zawodowych,
udział beneficjentów ostatecznych w zajęciach teoretycznych, ćwiczeniach, wizytach studyjnych, stażach i praktykach zawodowych,
opieka trenera w procesie szkolenia zawodowego.

Ważnym elementem jest utworzenie modelowego Klubu Integracji Społecznej skupiającego rodziny i osoby chorujące psychicznie.

W ramach klubu realizowane będą następujące podzadania:

organizowanie samopomocy rodzin osób chorujacych psychicznie,
prowadzenie poradnictwa psychologicznego i społeczno-zawodowego dla osób chorujących psychicznie i ich rodzin,
prowadzenie stałej ewaluacji działań i wprowadzanie nowych form w zależności od potrzeb rodzin i osób chorujących psychicznie,
przeszkolenie osób z grupy docelowej i ich rodzin w zakresie dostosowania się do pełnienia nowych ról społecznych. Planowane są cykliczne spotkania rodzin mające na celu wymianę doświadczeń w zakresie aktywizacji zawodowej i społecznej.

W ramach prac związanych z Partnerstwem ponadnarodowym AQUA podjęte zostaną następujące działania:

analiza i identyfikacja strategii dotyczącej kwalifikacji kompetencji w obrębie grupy docelowej, z uwzględnieniem analizy potrzeb i zdolności do pracy osób z tej grupy,
podnoszenie kwalifikacji trenerów pracą,
podnoszenie kwalifikacji grupy docelowej przez trenerów.

Tak przedstawiają się planowane zadania, które w ramach projektu realizować będzie Stowarzyszenie “Krakowska Inicjatywa na rzecz Gospodarki Społecznej – COGITO”

Przystąpienie Radomia do projektu "Krakowskiej Inicjatywy na Rzecz Gospodarki Społecznej - COGITO" podyktowane było wykorzystaniem szansy na utworzenie miejsc pracy dla osób chorujących psychicznie. Szczególnie w tym mieście, dotkniętym wysokim bezrobociem, istnieje:

trudność z uzyskaniem i utrzymaniem zatrudnienia przez osoby chorujące psychicznie zarówno na chronionym jak i otwartym rynku pracy,
narażenie osoby chorującej psychicznie na pogorszenie stanu zdrowia w wyniku odmowy przyjęcia do pracy,
ograniczenie aktywności zawodowej przez proces stygmatyzacji. Na rynku pracy chorujący psychicznie traktowani są jako pracownicy nieproduktywni, niewiarygodni, wymagający specjalnej kontroli i nadzoru,
trudność z uzyskaniem kwalifikacji i społecznych kompetencji przez osoby chorujące psychicznie,
ograniczona możliwość rozwoju i znalezienia celu w życiu. Praca mobilizuje do aktywnego uczestnictwa w procesie leczenia.

Pamiętamy dotychczas stosowane rozwiązania rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych. To zawsze osoby zajmujące się rehabilitacją zawodową oraz osoby tworzące miejsca pracy w ramach zakładów pracy chronionej najlepiej wiedziały, co jest potrzebne osobie niepełnosprawnej. Osoba niepełnosprawna była traktowana przedmiotowo a nie podmiotowo.
Należy podkreślić, że w tym projekcie to beneficjenci ostateczni, którymi są osoby chorujące psychicznie są najważniejsi.
Przez cały czas trwania projektu stosowana jest zasada "empowerment". Przy realizacji projektu zakładane jest zaangażowanie przedstawicieli beneficjentów ostatecznych we wszystkich możliwych etapach realizacji projektu.

W naszym przypadku beneficjenci ostateczni wykonali lub będą brać udział w następujących pracach:

ustalenie profilu działalności firmy społecznej,
ustalenie nazwy i opracowanie logo firmy społecznej,
udział w przeprowadzeniu badań ankietowych odnośnie preferencji potencjalnych konsumentów,
udział w pracach porządkowo- adaptacyjnych lokalu,
uczestniczenie w wyborze wyposażenia firmy społecznej,
zgłaszanie potrzeb w zakresie szkoleń i wprowadzania nowych rozwiązań działania Klubu Integracji Społecznej,
organizacji konferencji, na której prezentowane będą rezultaty projektu.

Przyjęcie zasady empowerment w projekcie przyczyni się do zmiany postaw i zachowania beneficjentów ostatecznych a zarazem:

umożliwi współrealizację i współodpowiedzialnoścć za kształt i kierunek rozwoju projektu,
przyczyni się do zmiany postaw z mechanizmów biernych i bierno-agresywnych na konstruktywne współdziałanie,
stworzy możliwość przeprowadzania szkoleń, treningów i staży prowadzących do integracji w naturalnych warunkach pracy, przy konkretnych zadaniach, co przyczyni się do zmiany postaw, bardziej realnej samooceny i większej odpowiedzialności za kierowanie własnym życiem i rozwojem.

Nowe miejsca pracy przyczynią się do poprawy sytuacji materialnej, podniesienia poczucia własnej wartości, samodzielności i zmniejszą uzależnienie od systemu pomocy społecznej i pomocy rodziny, pozwolą pełnić nowe role społeczne.

Na dzień dzisiejszy dzięki przychylności Pana Prezydenta Zdzisława Marcinkowskiego posiadamy lokal o pow. 200 m2 + 20 m2 piwnic.
W firmie społecznej znajdzie zatrudnienie 16 beneficjentów ostatecznych.
Beneficjenci Ostateczni w liczbie 15 osób ukończyli w dniu 07.07.2006 r. szkolenie w Zakładzie Doskonalenia Zawodowego, a jeden z nich mając przygotowanie zawodowe – technolog żywienia w chwili obecnej jako wolontariusz pracuje w stołówce Caritasu. W zajęciach uczestniczyła również psycholog prowadząca badania oceniające proces przygotowywania do pracy, mocne i słabe strony uczestników szkolenia jak również służyła radą i pomocą w rozwiązywaniu pojawiających się trudności. Główna potrzeba wyłaniająca się na tym etapie to udzielanie wsparcia i wzmocnień uczestnikom, podtrzymywanie ich zapału, inicjatywy, mobilizacji do udziału w projekcie, zapewnianie o wystarczających na tym etapie kompetencjach, wzmacnianie poczucia własnej wartości, zapewnianie o tym, że sprostają stawianym wymaganiom i obowiązkom
Pragnę zauważyć, że kadra bardzo mile była zaskoczona posiadanymi wiadomościami i zaangażowaniem beneficjentów ostatecznych. Ten kurs oprócz zdobycia przez uczestników kwalifikacji zawodowych spełnił ważną rolę integracji społecznej.